Medical Law Journal

fa ارزیابی کاربست داوری و میانجی‌گری در دعاوی پزشکی Evaluation of the Application of Arbitration and Mediation in Medical Disputes پژوهشي Original Article <div style="text-align: justify;">زمینه و هدف: پیشرفت‌های دانش بشری و فناوری‌های نوین، هرچند بستری برای توسعه و ارائه بهینه خدمات درمانی فراهم نموده و بر کیفیت درمان به نحو چشم‌گیری افزوده است، لیکن با تبادل سریع اطلاعات و تسهیل دسترسی به داده‌ها در دنیای نوپدید فضای سایبر و به ویژه زیست درشبکه‌های اجتماعی و بالطبع گسترش آگاهی مردم و افزایش انتظارات آنان در کنار پیچیدگی‌های فرآیند درمان، به گونه‌ای فزاینده بر تعداد دعاوی علیه پزشکان، افزوده است. از این رو نظام‌های مختلف حقوقی، درصدد برآمدند تا با تفکیک این نوع دعاوی از دعاوی عمومی، مقررات ویژه‌ای را تدوین کنند که ضمن تأمین منافع طرفین اختلاف، تقویت اعتماد به سیستم درمان و ارتقای نظام سلامت را نیز به همراه داشته باشد. این پژوهش با هدف دستیابی به شیوه‌های کارآمد و بهینه حل اختلافات پزشکی، درصدد تبیین مزایا و چالش‌های احتمالی فرآیند داوری و میانجی‌گری در رسیدگی به دعاوی پزشکی است. روش: این پژوهش با رویکرد توصیفی ـ تحلیلی صورت گرفته و در جمع‌آوری داده‌ها از روش کتابخانه‌ای و جستجو در اینترنت بهره گرفته شده است. ملاحظات اخلاقی: در نگارش پژوهش حاضر صداقت، امانتداری و حقوق مالکیت فکری رعایت شده است. یافته‌ها: ماهیت دعاوی پزشکی و پیچیدگی‌های منحصر به فرد پرونده‌های قصور و تقصیر پزشکی، مستلزم بازنگری و نوسازی قوانین اعم از نهادی و ماهوی است. نتیجه‌گیری: با تدوین قوانین منسجم،کارآمد و روزآمد در حوزه پزشکی و نظام‌مندنمودن کاربست شیوه‌های فراقضایی، از جمله داوری و میانجی‌گری در راستای تحقق اصل عدالت و انصاف می‌توان خارج از فضا و ماهیت خصمانه سیستم دادرسی سنتی، با حل و فصل منصفانه، سریع، مقرون به صرفه و مؤثر اختلافات، از پدیده بحران در نظام سلامت پیشگیری نمود.</div> <div style="text-align: justify;">Background and Aim: Advances in human knowledge and modern technologies, although providing a foundation for the development and optimal delivery of healthcare services and significantly improving treatment quality, have, with the rapid exchange of information and facilitated access to data in the emerging cyber world - particularly life within social networks - and consequently the increasing public awareness and expectations, alongside the complexities of treatment processes, led to a growing number of lawsuits against physicians. Therefore, various legal systems have sought to enact specific regulations that distinguish these cases from general lawsuits, aiming not only to protect the interests of the parties involved but also to strengthen trust in the healthcare system and enhance the overall health system. This study aims to identify efficient and effective methods for resolving medical disputes, clarifying the advantages and potential challenges of arbitration and mediation in handling medical claims. Method: This research was conducted using a descriptive-analytical approach. Data were collected through library research and online searches. Ethical Considerations: Honesty, integrity and intellectual property rights were strictly observed in the preparation of this study. Results: The nature of medical claims and the unique complexities of medical malpractice cases necessitate the revision and modernization of laws, both procedural and substantive. Conclusion: By enacting coherent, effective and up-to-date legislation in the medical field and systematizing the application of extrajudicial methods such as arbitration and mediation in line with the principles of justice and fairness, it is possible to resolve disputes fairly, quickly, cost-effectively and efficiently - outside the adversarial environment of the traditional judicial system - thus preventing potential crises in the healthcare system. Please cite this article as: Ghassemzadeh Liyassi F, Abbasi M. Evaluation of the Application of Arbitration and Mediation in Medical Disputes. Medical Law Journal. 2026; 20: e33.</div> داوری, میانجی‌گری,قصور پزشکی, نظام سلامت Arbitration, Mediation, Medical Malpractice, Healthcare System 497 513 http://ijmedicallaw.ir/browse.php?a_code=A-10-2497-1&slc_lang=fa&sid=1 Flore Ghassemzadeh Liyassi فلور قاسم‌زاده لیاسی 100319475328460015573 100319475328460015573 No Department of Medical Law, Faculty of Law, University of Science and Culture, Thehran, Iran. گروه حقوق پزشکی، دانشکده حقوق، دانشگاه علم و فرهنگ، تهران، ایران. Mahmoud Abbasi محمود عباسی dr.abbasi@sbmu.ac.ir 100319475328460015574 100319475328460015574 Yes Medical Ethics and Law Research Center, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran. مرکز تحقیقات اخلاق و حقوق پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران.