Medical Law Journal

fa جنون جنایی: قلمرو، نظارت و درمان آن در نظام کیفری ایران و انگلستان Criminal Insanity: Its Scope, Custody and Treatment in the Penal Systems of Iran and England پژوهشي Original Article <div style="text-align: justify;">زمینه و هدف: دفاع جنون به عنوان یکی از مباحث حقوق کیفری است که بر اساس آن جنون در هنگام ارتکاب جرم مانع مسئولیت کیفری است. این مقاله با هدف بررسی قلمرو جنون و واکنش نظام کیفری ایران و انگلستان از منظر نظارت و درمان مجانین مرتکب جرم نگارش یافت. روش: روش این تحقیق، توصیفی ـ تحلیلی بوده و از روش تحلیل محتوا در تجزیه و تحلیل اطلاعات استفاده شد. ملاحظات اخلاقی: در تمام مراحل نگارش پژوهش حاضر، ضمن رعایت اصالت متون، صداقت و امانتداری رعایت شده است. <a name="_Hlk212970111">یافته‌ها:</a> بررسی حاکی بود از اینکه علیرغم اینکه در هر دو نظام حقوقی جنون به عنوان یک دفاع به کار می‌رود و تدابیر لازم در جهت حمایت از جامعه از طریق نظارت و درمان مجانین مرتکب جرم پذیرفته شده است، با این حال از نظر قلمرو مفهومی جنون، شرایط لازم برای احراز جنون، نحوه احراز جنون و مدت زمان نگهداری یا درمان مجانین با یکدیگر تفاوت دارند. همچنین در نظام کیفری ایران برای نگهداری یا درمان مجانین لازم است که حالت خطرناک مجرم احراز شود، ولی در نظام کیفری انگلستان چنین احرازی لازم نیست و صرف احراز جنون، ملازم با فرض خطرناک‌ بودن وی نیز است. همچنین برخلاف نظام کیفری ایران، در حقوق انگلستان ممکن است مجرم مشمول تعریف مجنون نشود، اما دارای حالت خطرناک بیماری روانی باشد که به موجب آن، قرار بستری در بیمارستان صادر گردد. نیز برخلاف نظام کیفری ایران که به نوع جرم ارتکابی توجهی نمی‌کند، در نظام کیفری انگلستان بستری در یک بیمارستان روانی تنها در مواردی که مجازات اصلی جرم ارتکابی زندان بوده، اعمال می‌شود. سرانجام اینکه امکان و نحوه ترخیص مجرمان مجنون از بیمارستان یا رهایی از نظارت در این دو نظام متفاوت است. نتیجه‌گیری: حمایت از جامعه از طریق گسترش مفهومی جنون و عدم ضرورت احراز خطرناک‌بودن جنون می‌تواند به نحو مؤثرتر حاصل شود، ضمن اینکه حقوق فرد مجنون را برای رهایی از مجازات می‌تواند تأمین کند. توجه به نوع جرم ارتکابی مجانین برای نظارت و درمان نیز می‌تواند مؤثر باشد.</div> <div style="text-align: justify;">Background and Aim: The defense of insanity is one of the topics of criminal law. This article was written with the aim of investigating the scope of insanity and the reaction of the criminal justice system of Iran and England from the point of view of custody and treatment insane criminals. Method: The method of this research is descriptive-analytical and content analysis method was also used in data analysis. Ethical Considerations: In all stages of writing the present research, while respecting the originality of the texts, honesty and trustworthiness was observed. Results: The survey indicated that, although insanity is recognized as a defense in both legal systems and measures to protect society through the custody and treatment of mentally disordered offenders have been implemented, significant differences exist regarding the conceptual scope of insanity, the criteria for establishing insanity, the procedures for its assessment, and the duration of custody or treatment of such offenders. In Iran's criminal justice system, the custody or treatment of insane requires verification that the offender poses a danger. In contrast, in the Englan’s criminal justice system, such verification is not necessary, and merely establishing insanity is generally presumed to indicate dangerousness. Unlike the Iranian criminal justice system, under English law, an offender may not meet the formal legal definition of insanity but may still present a dangerous mental condition, which can justify the issuance of a hospitalization order in a psychiatric facility. Furthermore, unlike the Iranian system, which does not consider the type of crime committed, in England hospitalization order in a psychiatric facility is applied only when the primary sentence for the offense is imprisonment. Finally, the procedures and criteria for the release or discharge of mentally disordered offenders differ between the two systems. Conclusion: Community protection can be achieved more effectively by broadening the conceptual scope of insanity and removing the requirement to establish the dangerousness of the offender. This approach safeguards the rights of mentally disordered offenders by protecting them from criminal punishment. Considering the type of offense can further enhance the effectiveness of their custody and treatment. Please cite this article as: Rezaei M. Criminal Insanity: Its Scope, Custody and Treatment in the Penal Systems of Iran and England. Medical Law Journal. 2025; 19: e32. </div> جنون جنایی, نگهداری مجانین, درمان مجانین, دفاع جنون Criminal Insanity, Custody of Insane, Treatment of Insane, Insanity Defense 490 508 http://ijmedicallaw.ir/browse.php?a_code=A-10-2138-1&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Rezaei محمد رضائی mohammad.rezaei@iau.ac.ir 100319475328460015137 100319475328460015137 Yes Department of Law, Ard. C., Islamic Azad University, Ardabil, Iran گروه حقوق، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران.