Medical Law Journal

fa سیاست جنایی کنشی ایران در قبال جراحی در سایه Iran’s Prevention Criminal Policy against Ghost Surgery پژوهشي Original Article زمینه و هدف: جراحی در سایه، یعنی غیبت جراح اصلی و سپردن عمل به فرد دیگر بدون اطلاع بیمار، یک انحراف حرفه‌ای پزشکی محسوب می‌شود که امنیت جانی و مالی بیماران را تهدید می‌کند. این پژوهش به بررسی سازوکارهای پیشگیری از جراحی در سایه در سیاست جنایی ایران می‌پردازد، از جمله راهکارهای پیشنهادی تقویت اخلاق حرفه‌ای پزشکی، استفاده از فناوری‌های نظارتی، مانند دوربین مداربسته و سیستم حضور و غیاب اثر انگشتی و اصلاح ساختار پرداخت حقوق پزشکان است. روش: نوع پژوهش کیفی و روش آن توصیفی ـ تحلیلی است و داده‌های مورد نیاز، افزون بر بهره‌گیری از منابع کتابخانه‌ای، از رهگذر مصاحبه‌های عمیق و نیمه‌ساختاریافته با 11 پزشک، 3 مدیر حقوقی بیمارستان، 5 قاضی و 7 وکیل متخصص در حوزه پزشکی گردآوری شده است. ملاحظات اخلاقی: در کلیه مراحل نگارش و مصاحبه‌ها، اصول مربوط به امانتداری و حفظ حریم شخصی مصاحبه‌شوندگان و همچنین محرمانگی داده‌ها، اصالت اثر، صداقت و بی‌طرفی رعایت شده است. یافته‌ها: مطابق مطالعات و تحقیقات صورت‌گرفته ثابت شده است که به کارگیری سازوکارهای پیشگیرانه، از جمله تقویت اخلاق حرفه‌ای پزشکی، استفاده از فناوری‌های نوین همچون نصب دوربین مداربسته در اتاق عمل و نظارت بر حضور و غیاب جراحان در طول دوره جراحی از طریق سیستم‌های حضور و غیاب مجهز به ثبت اثر انگشت و اصلاحات ساختاری در سیستم پرداخت حقوق به پزشکان در کنترل جراحی در سایه به عنوان یک انحراف حرفه‌ای پزشکی بسیار کارآمد و اثربخش خواهد بود. نتیجه‌گیری: غیبت جراحان در فرآیند جراحی و نیابت به پزشک دیگر برای انجام عمل هنگامی که بیمار در اتاق عمل بیهوش است، یک رفتار کژمدارانه، منحرفانه و تعرض علیه کرامت انسانی بیمار شناسایی می‌شود. با توجه به تبعات و آثار جبران‌ناپذیر این انحراف حرفه‌ای پزشکی و آسیب‌پذیری بیماران، پاسخ گذاری نسبت بدان با استفاده از ظرفیت‌های سیاست جنایی از اهمیت و ضرورت بسیار برخوردار است. ارائه یک سیاست جنایی مطلوب و کارآمد در خصوص جراحی‌های در سایه مستلزم به کارگیری پاسخ‌های متنوعی اعم از پاسخ‌های کنشی و واکنشی در قبال جراحی در سایه می‌باشد. بر اساس پژوهش‌های صورت‌گرفته، یافته‌های تجربی و مطالعات میدانی تقویت اخلاق حرفه‌ای پزشکی، استفاده از فناوری‌های نوین همچون نصب دوربین‌های مداربسته در اتاق عمل و به کارگیری سیستم حضور و غیاب مشروط به ثبت اثر انگشت جراحان حاضر در اتاق عمل و اصلاحات ساختاری نظام پرداخت از طریق تصویب پروتکل‌ها به منظور رعایت کیفیت خدمات ارائه‌شده عمده‌ترین سازوکارهای پیشگیرانه جراحی در سایه برشمرده می‌شود. <div></div> <div style="text-align: justify;">Background and Aim: Ghost surgery, defined as the absence of the primary surgeon and delegation of the surgical procedure to another individual without the patient’s knowledge, is considered a professional medical misconduct that threatens patients’ physical safety and financial security. This study aims to examine preventive mechanisms against ghost surgery within the framework of criminal policy in Iran. Proposed strategies include strengthening medical professional ethics, implementing surveillance technologies such as closed-circuit cameras and biometric attendance systems in operating rooms and reforming physicians’ payment structures. Methods: This qualitative study employed a descriptive-analytical approach. Data were collected from library sources and through in-depth, semi-structured interviews with 11 physicians, 3 hospital legal managers, 5 judges and 7 lawyers specialized in medical law. Ethical Considerations: Throughout the study and interviews, principles of confidentiality, privacy protection, authenticity, honesty and impartiality were strictly observed. Findings: The study indicates that preventive mechanisms-such as reinforcing professional ethics, utilizing modern technologies including closed-circuit cameras in operating rooms, monitoring surgeons’ presence through biometric attendance systems and implementing structural reforms in physician payment systems-are highly effective in controlling ghost surgery as a professional misconduct. Conclusion: The absence of the primary surgeon and delegation of surgery to another physician while the patient is anesthetized constitutes a deviant behavior that infringes on patients’ human dignity. Considering the irreparable consequences of this professional misconduct and patients’ vulnerability, addressing ghost surgery through criminal policy is both necessary and urgent. Effective criminal policy requires a combination of proactive and reactive measures, with an emphasis on preventive (proactive) strategies. Empirical findings and field studies highlight that strengthening medical ethics, adopting modern monitoring technologies such as operating room cameras and biometric attendance systems and structural reforms in payment protocols are the main preventive mechanisms against ghost surgery Please cite this article as: Alizadeh M, Farajiha M, Kurd Alavind R. Iran’s Prevention Criminal Policy against Ghost Surgery. Medical Law Journal. 2025; 19: e28.</div> جراحی در سایه,سیاست جنایی پیشگیرانه, اخلاق حرفه‌ای پزشکی, دوربین مداربسته, نظام پرداخت Ghost Surgery, Preventive Control Mechanisms, Medical Professional, Closed Circuit Television, Salary 423 441 http://ijmedicallaw.ir/browse.php?a_code=A-10-2350-1&slc_lang=fa&sid=1 Mahsa Alizadeh مهسا علیزاده 100319475328460015605 100319475328460015605 No Department of Criminal Law, Faculty of Law, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran. . گروه حقوق کیفری، دانشکده حقوق، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران. Mohammad Farajiha محمد فرجیها Farajihay@modares.ac.ir 100319475328460015606 100319475328460015606 Yes Department of Criminal Law, Faculty of Law, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran. گروه حقوق کیفری، دانشکده حقوق، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران. Ruhuddin Kurd Alavind روح‌الدین کردعلیوند 100319475328460015607 100319475328460015607 No Department of Criminal Law, Faculty of Law, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran. گروه حقوق کیفری، دانشکده حقوق، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.