Medical Law Journal

fa تحلیل اقتصادی تعلیق اجرای قراردادهای درمانی و پزشکی در نظام‌های حقوقی ایران و انگلستان Economic Analysis of Suspension of Medical and Healthcare Contracts in the Legal Systems of Iran and the United Kingdom پژوهشي Original Article <div style="text-align: justify;">زمینه و هدف: تحلیل اقتصادی تعلیق اجرای قراردادهای درمانی و پزشکی، به ویژه در بستر نظام‌های حقوقی ایران و انگلستان، موضوعی تخصصی و نوپدید در تعامل میان حقوق قراردادها، حقوق سلامت و اقتصاد حقوقی است. تمایز مفهومی میان «تعلیق قرارداد» و «تعلیق اجرای قرارداد» در این زمینه ضروری است، چراکه در قراردادهای درمانی، اصل قرارداد (مانند تعهد به درمان یا ارائه خدمات پزشکی) معمولاً لغو نمی‌شود، بلکه اجرای موقت برخی از تعهدات ـ به دلایل خاص نظیر شرایط فورس‌ماژور، فوریت‌های درمانی غیر مترقبه یا عدم امکان عملی اجرای درمان ـ به تعویق می‌افتد. روش: روش تحقیق حاضر از نوع توصیفی ـ تحلیلی است. در این راستا، از منابع معتبر کتابخانه‌ای اعم از منابع دست اول، یعنی قوانین و مقررات ناظر بر تعلیق اجرای قراردادها در حوزه سلامت در هر دو نظام حقوقی ایران و انگلستان بهره گرفته می‌شود. ملاحظات اخلاقی: در این تحقیق، ملاحظات اخلاقی همچون رعایت امانتداری، عدم سرقت علمی و اشاره به منابع اصیل به عنوان اولویت‌های اخلاقی مورد نظر بوده است. یافته‌ها: در نظام حقوقی ایران، مقررات ناظر بر تعلیق اجرای قراردادها به صراحت در قانون مدنی پیش‌بینی نشده، اما استناد به قواعد عمومی مسئولیت قراردادی و اصول منع عسرت و عسر و حرج در فقه امامیه، به ویژه مواد ۲۲۷، ۲۲۹ و ۲۳۰ قانون مدنی، زمینه‌ای برای پذیرش تعلیق موقت تعهدات فراهم می‌سازد. در مقابل، نظام حقوقی انگلستان با بهره‌گیری از سنت کامن‌لا، تمایز روشنی میان تعلیق قرارداد و تعلیق اجرای آن قائل است. دادگاه‌های انگلستان در آرای شاخصی نظیر «نشنال هلث سرویس تراست در مقابل دکتر اکس» (2020 م.) اجرای برخی تعهدات درمانی را به دلایل نظیر نبود منابع لازم، خطر بالینی غیر قابل ‌پیش‌بینی یا تداخل منافع عمومی و شخصی، به صورت موقت تعلیق کرده‌اند، بی‌آنکه اصل قرارداد درمانی را منحل بدانند. در این زمینه، اصول «خنثی‌سازی» و «عدم امکان اجرای موقت قرارداد» از نهادهای مؤثر در تحلیل اقتصادی تعلیق به شمار می‌روند. نتیجه‌گیری: از منظر تحلیل اقتصادی حقوق، در هر دو نظام، رعایت اصل انصاف، شفافیت در اطلاع‌رسانی به بیمار و جبران خسارات احتمالی، از پیش‌نیازهای مشروعیت‌یابی تعلیق تلقی می‌شود، بدین‌ترتیب تحلیل اقتصادی این نهاد در چهارچوب قراردادهای درمانی، نیازمند درک همزمان از مقتضیات اخلاق پزشکی، ساختار بیمه سلامت و دکترین‌های بنیادین حقوق قراردادهاست.</div> <div style="text-align: justify;"> Background and Aim: The economic analysis of the suspension of medical and healthcare contracts, especially in the context of the legal systems of Iran and the United Kingdom, is a specialized and emerging issue in the interaction between contract law, health law and legal economics. The conceptual distinction between "suspension of contract" and "suspension of contract execution" is necessary in this context, because in medical contracts, the principle of the contract (such as the obligation to treat or provide medical services) is usually not canceled, but rather the temporary execution of some obligations is postponed - for specific reasons such as force majeure conditions, unexpected medical emergencies or the practical impossibility of performing treatment. Method: The present research method is descriptive-analytical. In this regard, reliable library sources, including primary sources, namely laws and regulations governing the suspension of contract execution in the field of health in both the legal systems of Iran and the United Kingdom, are used. Ethical Considerations: In this study, ethical considerations such as compliance with confidentiality, non-plagiarism and reference to original sources were considered as ethical priorities. Results: In the Iranian legal system, regulations governing the suspension of contract performance are not explicitly foreseen in the civil law, but reliance on the general rules of contractual liability and the principles of preventing hardship and hardship in Imami jurisprudence, especially Articles 227, 229 and 230 of the Civil Code, provide a basis for accepting the temporary suspension of obligations. In contrast, the English legal system, using the common law tradition, makes a clear distinction between the suspension of a contract and the suspension of its performance. In landmark decisions such as "National Health Service Trust v. Dr.Axe" (2020), English courts have temporarily suspended the performance of some medical obligations for reasons such as lack of necessary resources, unforeseeable clinical risk, or conflict of public and private interests, without considering the principle of the medical contract to be dissolved. In this context, the principles of "neutralization" and "temporary impossibility of contract execution" are considered effective institutions in the economic analysis of suspension. Conclusion: From the perspective of economic analysis of law, in both systems, compliance with the principle of fairness, transparency in informing the patient and compensation for possible damages are considered prerequisites for the legitimacy of suspension. Accordingly, the economic analysis of this institution within the framework of medical contracts requires a simultaneous understanding of the requirements of medical ethics, the structure of health insurance and the fundamental doctrines of contract law. Please cite this article as: Rahmani Mahlabani M, Ghanbarpour B, Abbasi M. Economic Analysis of Suspension of Medical and Healthcare Contracts in the Legal Systems of Iran and the United Kingdom. Medical Law Journal. 2025; 19: e74.</div> تعلیق اجرای قرارداد, قراردادهای پزشکی, قراردادهای درمانی, مسئولیت قراردادی پزشک, تحلیل اقتصادی حقوق Suspension of Contract Execution,Medical Contracts, Medical Contracts, Physician's Contractual Liability, Economic Analysis of Law 1216 1230 http://ijmedicallaw.ir/browse.php?a_code=A-10-2431-1&slc_lang=fa&sid=1 Milad Rahmani Mahlabani میلاد رحمانی مهلبانی 100319475328460015242 100319475328460015242 No Department of Private Law, Qaemshahr Branch, Islamic Azad University, Qaemshahr, Iran. گروه حقوق خصوصی، واحد قائم‌شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، قائم‌شهر، ایران. Behnam Ghanbarpour بهنام قنبرپور behnamghanbarpor45@yahoo.com 100319475328460015243 100319475328460015243 Yes Department of Private Law, Qaemshahr Branch, Islamic Azad University, Qaemshahr, Iran. گروه حقوق خصوصی، واحد قائم‌شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، قائم‌شهر، ایران. Majid Abbasi مجید عباسی 100319475328460015244 100319475328460015244 No Department of Private Law, Qaemshahr Branch, Islamic Azad University, Qaemshahr, Iran. گروه حقوق خصوصی، واحد قائم‌شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، قائم‌شهر، ایران.