fa ضرورت خوانش جدید از رویه قضایی در نظام حقوقی ایران با تأکید بر حقوق پزشکی پژوهشي Original Article <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:Tahoma;"><span style="line-height:115%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA"><span style="line-height:115%"><span style="color:maroon">زمینه و هدف:</span></span></span></b> <span lang="AR-SA"><span style="line-height:115%">در نظام حقوقی ایران به تبعیت از نظام حقوق نوشته قانون به عنوان منبع اصلی نظام حقوقی ایران مورد توجه بوده و رویه قضایی را صرفاً با دخالت هیأت عمومی دیوان عالی کشور مورد شناسایی قرار گرفته و حقوق پزشکی نیز به عنوان بخشی از نظام حقوقی به تبع از این موضوع مستثنا نمی‌باشد. از طرفی تکوین رویه قضایی در نظام حقوقی ایران امری تدریجی است و قاعدتاً با صدور یک رأی قابل ایجاد نیست و نیازمند عنصر تکرار می‌باشد. حال سؤال اساسی آن است آیا در نظام حقوقی ایران و به تبع در نظام حقوق پزشکی یک رأی مشخص دادگاه به تنهایی می‌تواند موجد و منبع قاعده حقوقی قرار گیرد؟</span></span><span lang="FA"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:&quot;B Nazanin&quot;"></span></span></span></span></span></span><br> <span style="line-height:115%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA"><span style="line-height:115%"><span style="color:maroon">روش:</span></span></span></b> <span lang="AR-SA"><span style="line-height:115%">روش مورد استفاده در پژوهش حاضر از نوع توصیفی ـ تحلیلی است و در این راستا، از منابع معتبر کتابخانه‌ای استفاده می‌شود.</span></span><span lang="FA"><span style="line-height:115%"><span style="color:black"></span></span></span></span></span></span><br> <span style="line-height:115%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA"><span style="line-height:115%"><span style="color:maroon">ملاحظات اخلاقی:</span></span></span></b> <span lang="AR-SA"><span style="line-height:115%">در این مقاله، ملاحظات اخلاقی از جمله امانتداری، صداقت علمی و عدم جانبداری غیر علمی رعایت شده است.</span></span><span lang="FA"><span style="line-height:115%"><span style="color:black"></span></span></span></span></span></span><br> <span style="line-height:115%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA"><span style="line-height:115%"><span style="color:maroon">یافته‌ها:</span></span></span></b> <span lang="AR-SA"><span style="line-height:115%">یافته‌های پژوهش حاضر حکایت از آن دارد که نظام حقوق پزشکی می‌تواند تحت تأثیر خوانش جدید از رویه قضایی و بهره‌برداری در کنار قوانین و مقررات موجود امکان اینکه یک رأی مستقل بتواند به عنوان منبع قاعده‌ساز، نقش اساسی و مؤثری در تحول و توسعه نظام حقوقی ایفا نماید، امکان‌پذیر می‌باشد، خصوصاً اینکه نیاز حقوق پزشکی به رویه قضایی به جهت جوان و نوپابودن از سایر حوزه‌های حقوق بیشتر احساس می‌گردد.</span></span><b><span lang="FA"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:&quot;B Nazanin&quot;"></span></span></span></b></span></span></span><br> <span style="line-height:115%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA"><span style="line-height:115%"><span style="color:maroon">نتیجه‌گیری:</span></span></span></b> <span lang="AR-SA"><span style="line-height:115%">هدف نهایی این پژوهش نشان‌دادن اهمیت جایگاه رویه قضایی در مفهوم نوین آن، یعنی ایجاد رویه با یک رأی مشخص دادگاه به مثابه یک منبع مستقل حقوق در نظام حقوقی و ضرورت جدی‌گرفتن آن خصوصاً در نظام حقوق پزشکی است.</span></span></span></span></span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:Tahoma;"><span style="background:#f7f7f7"><span style="line-height:115%"><b><span style="line-height:115%"><span style="color:maroon">Background and Aim</span>:</span></b><span style="line-height:115%"> In the Iranian legal system, following the written law system, the law is considered as the main source of the Iranian legal system and judicial procedure is recognized only with the intervention of the general panel of the Supreme Court and medical law is also not an exception as part of the legal system. On the other hand, the development of judicial procedure in the Iranian legal system is a gradual matter and as a rule, cannot be created by issuing a single decision and requires an element of repetition. Now, the basic question is whether in the Iranian legal system and consequently in the medical law system, a specific court decision alone can be the originator and source of a legal rule?<b><span style="color:maroon"></span></b></span></span></span><br> <span style="background:#f7f7f7"><span style="line-height:115%"><b><span style="line-height:115%"><span style="color:maroon">Method:</span></span></b><span style="line-height:115%"> The method used in the present study is descriptive-analytical and in this regard, reliable library sources are used.</span></span></span><br> <span style="background:#f7f7f7"><span style="line-height:115%"><b><span style="line-height:115%"><span style="color:maroon">Ethical Considerations:</span></span></b><span style="line-height:115%"> In this article, ethical considerations such as trustworthiness, scientific honesty and non-scientific bias have been observed.</span></span></span><br> <span style="background:#f7f7f7"><span style="line-height:115%"><b><span style="line-height:115%"><span style="color:maroon">Results:</span></span></b><span style="line-height:115%"> The findings of the present study indicate that the medical law system can, under the influence of a new reading of judicial practice and the exploitation, alongside existing laws and regulations, of the possibility that an independent decision can play a fundamental and effective role as a rule-making source in the evolution and development of the legal system, especially since the need for judicial practice in medical law is felt more than in other areas of law due to its youth and nascent nature.</span></span></span><br> <span style="background:#f7f7f7"><span style="line-height:115%"><b><span style="line-height:115%"><span style="color:maroon">Conclusion:</span></span></b><span style="line-height:115%"> The ultimate goal of this study is to show the importance of the position of judicial practice in its new sense, that is, the creation of a procedure with a specific court decision as an independent source of law in the legal system and the necessity of taking it seriously, especially in the medical law system.</span></span></span><br> <br> <span style="line-height:115%"><b><span style="line-height:115%">Please cite this article as:</span></b></span><br> <span style="line-height:107%">Tariverdi S, Sadeghi MH, Abbasi M. The Necessity of a New Reading of Judicial Practice in the Iranian Legal System with an Emphasis on Medical Law. Medical Law Journal. 2026; 20: e4.</span></span></span></div> حقوق پزشکی, رویه قضایی, نظام حقوقی, رأی دادگاه Medical Law, Judicial Practice, Legal System, Court Decision 45 62 http://ijmedicallaw.ir/browse.php?a_code=A-10-154-6&slc_lang=fa&sid=1 Sadegh Tariverdi صادق تاری‌وردی mail: tariverdi2011@gmail.com 100319475328460015569 100319475328460015569 Yes . Medical Ethics and Law Research Center, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran. مرکز تحقیقات اخلاق و حقوق پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران. Mohammad Hosein Sadeghi محمدحسین صادقی 100319475328460015570 100319475328460015570 No Judge of the Supreme Court, Tehran, Iran. . قاضی دادسرای دیوان عالی کشور، تهران، ایران. Mahmoud Abbasi محمود عباسی 100319475328460015571 100319475328460015571 No . Medical Ethics and Law Research Center, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran. مرکز تحقیقات اخلاق و حقوق پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران.