1- گروه حقوق خصوصی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.،
2- گروه حقوق خصوصی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
چکیده:
زمینه و هدف: تعهد به اطلاعرسانی در قراردادهای درمان از مسائل مناقشهبرانگیز حقوق پزشکی است، به ویژه از آن جهت که این تعهد عمدتاً در مرحله پیشقراردادی مطرح میشود و قانونگذار ایران نیز نصّ صریحی درباره مبنای حقوقی و ضمانت اجرای آن ارائه نکرده است. ابهام در شناسایی این تعهد، امکان جبران خسارات ناشی از عدم ارائه اطلاعات از سوی پزشک یا بیمار را با تردید مواجه ساخته است. هدف پژوهش حاضر تبیین مبنای حقوقی تعهد به اطلاعرسانی و تعیین جایگاه آن در قراردادهای درمان است.
روش: پژوهش حاضر با روش توصیفی ـ تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانهای، اسناد قانونی و رویههای حقوقی انجام شده است.
ملاحظات اخلاقی: در پژوهش حاضر جنبههای اخلاقی مطالعه کتابخانهای شامل اصالت متون، صداقت و امانتداری رعایت شده است.
یافتهها: یافتههای پژوهش نشان میدهد که رابطه پزشک و بیمار ماهیتی قراردادی دارد و بر اساس نظریه مقتضای عمومی عقود، تمامی قراردادها متضمن تعهد به تعامل هستند. تعهد به اطلاعرسانی به عنوان یکی از مصادیق اساسی این تعامل، بدون توجه به معین یا نامعینبودن عقد، در قراردادهای درمان جریان دارد و تعهدی طرفینی محسوب میشود. پزشک مکلف است اطلاعات مؤثر درتصمیمگیری آگاهانه بیمار را ارائه نماید و در مقابل، بیمار نیز موظف به اعلام اطلاعات مرتبط با وضعیت بیماری خود در حد متعارف است.
نتیجهگیری: بر مبنای تعهد به تعامل، تخلف پزشک از تعهد به اطلاعرسانی موجب تحقق مسئولیت قراردادی و ضمان عقدی است و تقصیر وی مفروض تلقی میشود، در حالی که عدم ایفای این تعهد از سوی بیمار میتواند مانع مطالبه خسارت گردد. بنابراین تعهد به اطلاعرسانی در قراردادهای درمان باید به عنوان یک تعهد قراردادی الزامآور مورد شناسایی قرار گیرد.
نوع مطالعه:
پژوهشي |
دریافت: 1404/6/26 | پذیرش: 1404/11/18