fa حقوق بزه‌دیدگان، شهود و مطلعان بیمار در فرآیند کیفری ایران پژوهشي Original Article <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family: tahoma;">هرچند تاریخچه ورود اندیشه‌های جنبش بزه‌دیده‌شناسی ثانویه به گفتمان جرم‌شناسی ایران به بیش از یک دهه پیش برمی‌گردد، ولی این اندیشه‌ها با تصویب قانون آیین دادرسی کیفری در سال 1392 وارد سیاست تقنینی ایران گردید و ساز و کارهای حمایتی متعددی برای کاهش آلام آنان پیش‌بینی گردید. در این میان بزه‌دیدگان بیمار در مقایسه با سایر بزه‌دیدگان نیازهای خاص‌تری دارند. آنان از یک طرف در نتیجه ارتکاب جرم، متحمل زیان‌های مادی و معنوی شده و از طرف دیگر به دلیل شرایط خاص‌شان در احقاق حقشان با مشقت‌هایی رو به رو هستند. عدم حمایت از آنان موجب تحریک بزه‌کاران در وقوع مجدد بزه و نیز پررنگ‌ترشدن رقم سیاه بزه‌کاری خواهد شد. در کنار بزه‌دیدگان، شهود و مطلعان بیماری که نقش مهمی در اجرای عدالت دارند، نیز نیازمند حمایت ویژه هستند. نادیده گرفتن این مسأله نظام عدالت کیفری را در تحقق هدف اساسی خویش، یعنی برقراری عدالت ناتوان جلوه داده و بزه‌دیدگان بیمار را از حق بنیادین تظلم خواهی محروم می‌کند.<br> سؤالی که مطرح می‌باشد این است که با توجه به ضرورت حمایت از بزه‌دیدگان، شهود و مطلعان بیمار در فرایند دادرسی کیفری، آیا این ضرورت در تصویب قانون آیین دادرسی کیفری ۱۳۹۲ مورد توجه قانونگذار قرار گرفته است؟ به نظر می‌رسد با توجه به پیش‌بینی تدابیری همانند امکان مداخله سازمان‌های مردم‌نهاد در اعلام جرم ارتکابی علیه بزه‌دیدگان بیمار، تجویز ورود مقامات قضایی در دادخواهی به نیابت از آنان، تعیین مترجم برای افراد ناشنوا و فاقد قدرت تکلم، ممنوعیت جلب شهود و مطلعان بیمار و پذیرش بیماری آنان به عنوان عذر موجه و سایر ساز و کارهای حمایتی و حفاظتی می‌توان به سؤال مطرح شده، پاسخ مثبت گفت. یقیناً اجرای مناسب این حقوق می‌تواند گام مؤثری در ارتقای حقوق بزه‌دیدگان، شهود و مطلعان بیمار داشته باشد.</span></span></div> <div style="text-align: justify;">Although, the history of login of secondary victimization notions in Iran criminology discourse return to more than a decade ago, but these ideas has been adopted in Iran legislative politics by enacting Code of Criminal Procedure in 2013 and in this act has been considered numerous mechanisms for supporting them in order to reduce their hardship. The victim&#39;s sick people have more specific needs than other victims. They are suffered financial and moral losses as a result of crime. On the other hand, due to their specific circumstances, they face persecution for their rights. Failure to support them will instigate delinquents in the reappearance of delinquency as well as the blackening of dark number of criminality. In addition to the victims, witness and sick informed people that play an important role in the administration of justice, needs special support. By ignoring this issue, disrupts the criminal justice system in fulfilling its basic objective of enforcing justice and depriving those victims of the fundamental right to plead. The question is that considering the necessity of protecting the victims, witness and sick informed people in the criminal procedure, is this necessity considered by the legislator in the adoption of the Code of Criminal Procedure of 2013? Regarding the anticipation of measures, it seems that the possibility of intervention by NGOs in declaring a crime against the victim&#39;s ill, prescribing the entry of judicial authorities in litigation on their behalf, the appointment of an interpreter for the deaf and lacking the speaker&#39;s power, the prohibition of arrest of witness and sick informed people and accepting their illness as justification and other protective mechanisms can be answered positively. Certainly, the proper implementation of these rights can be an effective step in improving the rights of the victim, witness and sick informed people.</div> <br> Please cite this article as: Moghaddasi MB, Yazdani J. Victims&#39; Rights, Witnesses and Informants of Patients in Iran Criminal Process. Iran J Med Law 2017; 11(42): 101-124 بزه‌دیدگان, شهود, مطلعان, بیمار, فرایند کیفری Victims, Witnesses, Informants, Patients, Criminal Process 101 124 http://ijmedicallaw.ir/browse.php?a_code=A-10-386-5&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Bagher Moghaddasi محمد باقر مقدسی mbmoghadsi@ub.ac.ir 10031947532846006010 10031947532846006010 Yes Department of Law, Faculty of Humanities, University of Bojnord, Bojnord, Iran. (Corresponding author) دانشکده علوم انسانی، دانشگاه بجنورد، بجنورد، ایران. (نویسنده مسؤول) Javad Yazdani جواد یزدانی 10031947532846006011 10031947532846006011 No Faculty of Law and Political Sciences, Allameh Tabataba'i University, Tehran, Iran دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران