دوره 20، شماره 61 - ( 1-1405 )
جلد 20 شماره 61 صفحات 166-155 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Shahbaz Ghahfarrokhi S. Proportional Liability in Medical Malpractice Cases:
A Study Based on Potential Causation. MLJ 2026; 20 (61) :155-166
URL: http://ijmedicallaw.ir/article-1-1958-fa.html
URL: http://ijmedicallaw.ir/article-1-1958-fa.html
شهباز قهفرخی سجاد. مسئولیت مدنی ناشی از قصور پزشکی در پرتوی نظریه مسئولیت متناسب
بر اساس سببیت بالقوه. مجله علمی پژوهشی حقوق پزشکی. 1405; 20 (61) :155-166
گروه فقه و حقوق اسلامی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران.
چکیده:
زمینه و هدف: اثبات رابطه سببیت در دعاوی مسئولیت مدنی پزشکی همواره با چالشهای عمیقی مواجه بوده است. در مواردی که تعیین نقش دقیق خطای پزشکی در وقوع آسیب دشوار یا ناممکن باشد، این دشواری دوچندان میشود. طبق نظریات سنتی، عدم اثبات این رابطه به بیحقی خواهان منجر میشود. هدف این مقاله بررسی «نظریه مسئولیت متناسب با ضرر بالقوه» به منظور پاسخگویی به این ابهام است.
روش: روش تحقیق پژوهش پیش رو، توصیفی ـ تحلیلی و شیوه گردآوری اطلاعات، مطالعات کتابخانهای است.
ملاحظات اخلاقی: این مقاله کاملاً به اصول اخلاقی، صداقت، رعایت حقوق، رازداری و اصل مالکیت مادی ـ معنوی پایبند بوده است.
یافتهها: بر مبنای نظریه مسئولیت متناسب بر مبنای سببیت بالقوه، به جای آنکه در شرایطی که هیچ قطعیتی درباره نقش یک رویداد خاص در ایجاد آسیب وجود ندارد، رویکرد «همه یا هیچ» اتخاذ شود، متناسب با این بررسی که فعل ادعایی به چه میزان میتوانسته در تحقق زیان، مؤثر باشد، میزان خسارت تعیین خواهد شد. طبق این نظریه، خواهان میتواند با اثبات «درجهایی از احتمال بین خطای پزشکی و آسیب» جبران خسارت را از دادگاه بخواهد.
نتیجهگیری: «نظریه مسئولیت متناسب با ضرر بالقوه» با اتکا به سببیت احتمالی، غرامت را بر اساس درجه تأثیرگذاری تقصیر پزشک تعیین میکند. بر مبنای این نظریه از طریق فرمولهای آماری مانند نسبت خطر نسبی میزان مسئولیت محاسبه خواهد شد. مزیت کلیدی این رویکرد نسبت به نظریه «فرصت از دسترفته» این است که از دوگانهسازی مصنوعی ضرر به «فرصت» و «نتیجه نهایی» اجتناب شده است. نظامهای حقوقی میتوانند با تلفیق مزایای این دو نظریه و تدوین چهارچوبی منعطف، به راهکاری متوازن دست یابند که هم از انصاف در جبران خسارت بیماران حمایت کند و هم مانع از افزایش بیرویه بار مسئولیت بر دوش پزشکان شود.
روش: روش تحقیق پژوهش پیش رو، توصیفی ـ تحلیلی و شیوه گردآوری اطلاعات، مطالعات کتابخانهای است.
ملاحظات اخلاقی: این مقاله کاملاً به اصول اخلاقی، صداقت، رعایت حقوق، رازداری و اصل مالکیت مادی ـ معنوی پایبند بوده است.
یافتهها: بر مبنای نظریه مسئولیت متناسب بر مبنای سببیت بالقوه، به جای آنکه در شرایطی که هیچ قطعیتی درباره نقش یک رویداد خاص در ایجاد آسیب وجود ندارد، رویکرد «همه یا هیچ» اتخاذ شود، متناسب با این بررسی که فعل ادعایی به چه میزان میتوانسته در تحقق زیان، مؤثر باشد، میزان خسارت تعیین خواهد شد. طبق این نظریه، خواهان میتواند با اثبات «درجهایی از احتمال بین خطای پزشکی و آسیب» جبران خسارت را از دادگاه بخواهد.
نتیجهگیری: «نظریه مسئولیت متناسب با ضرر بالقوه» با اتکا به سببیت احتمالی، غرامت را بر اساس درجه تأثیرگذاری تقصیر پزشک تعیین میکند. بر مبنای این نظریه از طریق فرمولهای آماری مانند نسبت خطر نسبی میزان مسئولیت محاسبه خواهد شد. مزیت کلیدی این رویکرد نسبت به نظریه «فرصت از دسترفته» این است که از دوگانهسازی مصنوعی ضرر به «فرصت» و «نتیجه نهایی» اجتناب شده است. نظامهای حقوقی میتوانند با تلفیق مزایای این دو نظریه و تدوین چهارچوبی منعطف، به راهکاری متوازن دست یابند که هم از انصاف در جبران خسارت بیماران حمایت کند و هم مانع از افزایش بیرویه بار مسئولیت بر دوش پزشکان شود.
واژههای کلیدی: مسئولیت مدنی، خطای پزشکی، سببیت نامشخص، فرصت از دسترفته، مسئولیت متناسب با ضرر بالقوه
نوع مطالعه: پژوهشي |
دریافت: 1404/1/26 | پذیرش: 1404/4/12
دریافت: 1404/1/26 | پذیرش: 1404/4/12
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
