1- . گروه حقوق کیفری، دانشکده حقوق، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.،
2- گروه حقوق کیفری، دانشکده حقوق، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
3- گروه حقوق کیفری، دانشکده حقوق، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.،
چکیده:
زمینه و هدف: جراحی در سایه، یعنی غیبت جراح اصلی و سپردن عمل به فرد دیگر بدون اطلاع بیمار، یک انحراف حرفهای پزشکی محسوب میشود که امنیت جانی و مالی بیماران را تهدید میکند. این پژوهش به بررسی سازوکارهای پیشگیری از جراحی در سایه در سیاست جنایی ایران میپردازد، از جمله راهکارهای پیشنهادی تقویت اخلاق حرفهای پزشکی، استفاده از فناوریهای نظارتی، مانند دوربین مداربسته و سیستم حضور و غیاب اثر انگشتی و اصلاح ساختار پرداخت حقوق پزشکان است.
روش: نوع پژوهش کیفی و روش آن توصیفی ـ تحلیلی است و دادههای مورد نیاز، افزون بر بهرهگیری از منابع کتابخانهای، از رهگذر مصاحبههای عمیق و نیمهساختاریافته با 11 پزشک، 3 مدیر حقوقی بیمارستان، 5 قاضی و 7 وکیل متخصص در حوزه پزشکی گردآوری شده است.
ملاحظات اخلاقی: در کلیه مراحل نگارش و مصاحبهها، اصول مربوط به امانتداری و حفظ حریم شخصی مصاحبهشوندگان و همچنین محرمانگی دادهها، اصالت اثر، صداقت و بیطرفی رعایت شده است.
یافتهها: مطابق مطالعات و تحقیقات صورتگرفته ثابت شده است که به کارگیری سازوکارهای پیشگیرانه، از جمله تقویت اخلاق حرفهای پزشکی، استفاده از فناوریهای نوین همچون نصب دوربین مداربسته در اتاق عمل و نظارت بر حضور و غیاب جراحان در طول دوره جراحی از طریق سیستمهای حضور و غیاب مجهز به ثبت اثر انگشت و اصلاحات ساختاری در سیستم پرداخت حقوق به پزشکان در کنترل جراحی در سایه به عنوان یک انحراف حرفهای پزشکی بسیار کارآمد و اثربخش خواهد بود.
نتیجهگیری: غیبت جراحان در فرآیند جراحی و نیابت به پزشک دیگر برای انجام عمل هنگامی که بیمار در اتاق عمل بیهوش است، یک رفتار کژمدارانه، منحرفانه و تعرض علیه کرامت انسانی بیمار شناسایی میشود. با توجه به تبعات و آثار جبرانناپذیر این انحراف حرفهای پزشکی و آسیبپذیری بیماران، پاسخ گذاری نسبت بدان با استفاده از ظرفیتهای سیاست جنایی از اهمیت و ضرورت بسیار برخوردار است. ارائه یک سیاست جنایی مطلوب و کارآمد در خصوص جراحیهای در سایه مستلزم به کارگیری پاسخهای متنوعی اعم از پاسخهای کنشی و واکنشی در قبال جراحی در سایه میباشد. بر اساس پژوهشهای صورتگرفته، یافتههای تجربی و مطالعات میدانی تقویت اخلاق حرفهای پزشکی، استفاده از فناوریهای نوین همچون نصب دوربینهای مداربسته در اتاق عمل و به کارگیری سیستم حضور و غیاب مشروط به ثبت اثر انگشت جراحان حاضر در اتاق عمل و اصلاحات ساختاری نظام پرداخت از طریق تصویب پروتکلها به منظور رعایت کیفیت خدمات ارائهشده عمدهترین سازوکارهای پیشگیرانه جراحی در سایه برشمرده میشود.
نوع مطالعه:
پژوهشي |
دریافت: 1403/9/17 | پذیرش: 1404/6/12