دوره 20، شماره 61 - ( 1-1405 )
جلد 20 شماره 61 صفحات 977-963 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Keramati Moez H. The Role of Neurocriminological Doctrines in Explaining Criminal Maturity under the Islamic Penal Code. MLJ 2026; 20 (61) :963-977
URL: http://ijmedicallaw.ir/article-1-2051-fa.html
URL: http://ijmedicallaw.ir/article-1-2051-fa.html
کرامتی معز هادی. جایگاه آموزههای جرمشناسی عصب در تبیین رشد کیفری در قانون مجازات اسلامی. مجله علمی پژوهشی حقوق پزشکی. 1405; 20 (61) :963-977
گروه حقوق جزا و جرمشناسی، دانشکده حقوق، دانشکدگان فارابی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
چکیده:
زمینه و هدف: تحولات اخیر در حوزه علوم اعصاب، زمینهساز شکلگیری جرمشناسی عصب به عنوان رویکردی میانرشتهای در تبیین رفتار مجرمانه شده است. این رویکرد با تمرکز بر سازوکارهای عصبزیستی مؤثر بر تصمیمگیری، کنترل رفتار و ادراک هنجارهای اجتماعی، ظرفیت بازاندیشی در مفاهیم سنتی حقوق کیفری، از جمله رشد کیفری، را فراهم میسازد. هدف پژوهش حاضر، بررسی تأثیر آموزههای جرمشناسی عصب بر تبیین رشد کیفری و تحلیل میزان انطباق مقررات قانون مجازات اسلامی با این آموزههاست.
روش: پژوهش با روش توصیفی ـ تحلیلی و با بهرهگیری از مطالعات کتابخانهای و منابع علمی مرتبط انجام شده است.
ملاحظات اخلاقی: در این پژوهش، اصول امانتداری علمی، رعایت حقوق مالکیت فکری، استناد دقیق به منابع و پرهیز از هرگونه تحریف یا انتساب نادرست مطالب رعایت شده است.
یافتهها: یافتهها نشان میدهد رشد کیفری فرایندی تدریجی و چندبعدی است و نمیتوان آن را صرفاً بر مبنای بلوغ شرعی یا جسمانی احراز کرد. تحلیل ماده ۹۱ قانون مجازات اسلامی نیز نشان میدهد مفاهیمی همچون «درک حرمت و ماهیت رفتار» و «شبهه در رشد و کمال عقل» ظرفیت تفسیر منطبق با یافتههای جرمشناسی عصب و پذیرش امکان عدم رشد کیفری کامل نوجوانان را دارد.
نتیجهگیری: بهرهگیری از آموزههای جرمشناسی عصب در تفسیر و اجرای مقررات کیفری میتواند زمینه ارزیابی فردمحور رشد کیفری و اتخاذ تصمیمات متناسبتر و عادلانهتر در قبال نوجوانان را فراهم سازد.
روش: پژوهش با روش توصیفی ـ تحلیلی و با بهرهگیری از مطالعات کتابخانهای و منابع علمی مرتبط انجام شده است.
ملاحظات اخلاقی: در این پژوهش، اصول امانتداری علمی، رعایت حقوق مالکیت فکری، استناد دقیق به منابع و پرهیز از هرگونه تحریف یا انتساب نادرست مطالب رعایت شده است.
یافتهها: یافتهها نشان میدهد رشد کیفری فرایندی تدریجی و چندبعدی است و نمیتوان آن را صرفاً بر مبنای بلوغ شرعی یا جسمانی احراز کرد. تحلیل ماده ۹۱ قانون مجازات اسلامی نیز نشان میدهد مفاهیمی همچون «درک حرمت و ماهیت رفتار» و «شبهه در رشد و کمال عقل» ظرفیت تفسیر منطبق با یافتههای جرمشناسی عصب و پذیرش امکان عدم رشد کیفری کامل نوجوانان را دارد.
نتیجهگیری: بهرهگیری از آموزههای جرمشناسی عصب در تفسیر و اجرای مقررات کیفری میتواند زمینه ارزیابی فردمحور رشد کیفری و اتخاذ تصمیمات متناسبتر و عادلانهتر در قبال نوجوانان را فراهم سازد.
نوع مطالعه: پژوهشي |
دریافت: 1404/11/10 | پذیرش: 1405/5/26
دریافت: 1404/11/10 | پذیرش: 1405/5/26
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
